Auteursrechten / IP-rechten voor softwareontwikkeling in 2024: Een stand van zaken

Inleiding: De wijziging van het fiscaal gunstregime voor softwareontwikkelaars

De IT-wereld staat voor een significante verandering door recente aanpassingen in de fiscale behandeling van auteursrechten, vooral voor programmeurs. Met de start van 2024 eindigt een gunstregime dat softwareontwikkeling ondersteunde, wat leidt tot onzekerheid over de financiële aantrekkelijkheid van software producenten in België.

Wat is er veranderd?

Tot voor kort profiteerden softwareontwikkelaars van een belastingvoordeel op inkomsten uit auteursrechtelijk beschermd werk, waarbij slechts 15% belasting werd geheven met mogelijkheid tot ruime kostenaftrek. Deze regeling, gesteund door de Berner Conventie, erkende software als een vorm van letterkunde.

Echter, nieuwe interpretaties van Artikel 17 §1, 5e van het Wetboek van de Inkomstenbelastingen (W.I.B.) en Artikel XI.165 van het Wetboek Economisch Recht (WER) sluiten software expliciet uit van dit regime. Deze interpretatie, bekrachtigd door Minister van Financiën Vincent Van Peteghem en de rulingcommissie, heeft geleid tot een juridische strijd, met zeven grote softwarehuizen en 70 individuele programmeurs die de beslissing momenteel aanvechten bij het Grondwettelijk Hof. Eind 2024 wordt een uitspraak verwacht.

Hoewel het volgens de letter dus niet meer mag in 2024, zijn er nog een pak bedrijven die het blijven toepassen, uit angst om programmeurs te verliezen. Of ze optimaliseren hun loonpakketten met alternatieven. Maar welke zijn dat?

Alternatieven voor loonoptimalisatie

Gezien de mogelijke impact van de wijziging van het gunstregime van auteursrechten voor software developers op de aantrekkelijkheid voor programmeurs, overwegen bedrijven diverse strategieën:

• Brutoloonsverhogingen: Direct compenseren van inkomensverlies is een optie, maar dit verhoogt de kosten voor werkgevers aanzienlijk, wat de bedrijfsvoering kan beïnvloeden.
• Cafetariaplannen: Deze plannen bieden werknemers de flexibiliteit om te kiezen uit een reeks voordelen, van maaltijdcheques tot extra vakantiedagen, en bieden zo een gepersonaliseerde waarde die de afname van fiscale voordelen kan compenseren.
• Aandelenopties of Winstaandelen: Door werknemers te laten delen in het succes van het bedrijf, creëer je een langetermijnbetrokkenheid en -motivatie, wat het verlies van fiscale voordelen kan mitigeren.
• Netto onkostenvergoedingen: Deze vergoedingen bieden een direct voordeel door lagere belastingen, wat een aantrekkelijk alternatief kan zijn voor het voormalige fiscale regime.
• Collectieve Bonussen: Gebaseerd op de prestaties van het team of het bedrijf, stimuleren deze bonussen collectieve inspanningen en succes.

Fiscale mogelijkheden voor stimuleren van innovatie

Naast bovengenoemde strategieën, zijn er fiscale stimulansen die innovatie binnen bedrijven kunnen bevorderen en dus waarmee bedrijven geld kunnen besparen.

Kortingen op bedrijfsvoorheffing

Deze maatregel biedt directe verlichting door de hoeveelheid bedrijfsvoorheffing die afgedragen moet worden voor R&D/O&O-activiteiten (Onderzoek en Ontwikkeling) te verminderen. Het stimuleert bedrijven om te investeren in innovatie, door de financiële drempel voor dergelijke projecten te verlagen.

Belastingkrediet en Investeringsaftrek

Met een belastingkrediet kunnen bedrijven een deel van de gemaakte O&O-kosten direct van hun belastingen aftrekken, terwijl de investeringsaftrek het mogelijk maakt een percentage van de investering in innovatie van het belastbaar inkomen af te trekken. Beide opties verlagen de netto kosten van innovatie, waardoor investeringen in nieuwe technologieën of softwareontwikkeling aantrekkelijker worden.

Innovatie-aftrek

Bedrijven kunnen tot 85% van de netto-inkomsten uit auteursrechtelijk beschermde software aftrekken van hun belastingen. Dit biedt niet alleen een fiscaal voordeel maar stimuleert ook de ontwikkeling van nieuwe technologieën en softwareoplossingen.

Conclusie: Doorzetten, vernieuwen of afwachten

De toekomst is allesbehalve helder. We zien dat sommige bedrijven de gunstmaatregel blijven toepassen. Anderen zien het minder rooskleurig en voerden nieuwe fiscale maatregelen in, zoals het cafetariaplan, om het verlies aan nettoloon te compenseren.

Belangrijk om te vermelden is dat bij programmeurs zelf de angst erin zit om via deze fiscale omweg meer loon over te houden.

Dus terwijl de IT-sector wacht op de uitspraak van het Grondwettelijk Hof, is het cruciaal voor bedrijven om proactief alternatieve strategieën te overwegen. Deze benaderingen moeten niet alleen de financiële aantrekkelijkheid voor programmeurs behouden maar ook investeringen in innovatie stimuleren.